Blog > Komentarze do wpisu
Rzeczków - w oczekiwaniu na lepsze czasy

Wieś Rzeczkowo występuje w historycznych dokumentach już w pierwszej połowie XV stulecia. Choć należała do parafii Biała, to stanowiła własność probostwa w Rawie, któremu została nadana przez księcia Siemowita (pradopodobnie IV lub V). Prezentowała się wówczas całkiem okazale: 7 łanów kmiecych (90 ha), 2 (36 ha) należące do wójta, 2 łany należace do drobnych zagrodników odrabiających podobnie jak i kmiecie, pańszczyznę na folwarku plebańskim w wymiarze jednego dnia w tygodniu, do tego dwie karczmy i młyn wodny, po którym śladu już chyba nie ma. Rawski proboszcz pobierał podatek - czynsz w wysokości 18 groszy z łana (zagrodnicy nie płacili nic), karczmy przynosiły mu w sumie 3 grosze, a z młyna odbierał zapłatę w naturze.

Pod koniec XVI w. wójt o nazwisku Kurnoch miał już tylko pół łana ziemi (ok. 9 ha), pozostali mieszkańcy uprawiali ponad 80 ha, a na wsi był też człowiek utrzymujący się z rzemiosła.

W XVIII w. we wsi mieszkała szlachta: niejaka Konstancja Krauze, Walenty Samocki z żoną Anną, Franciszka Niemirowska, Gabriel i Maria Roszkowscy, później pojawiają się także Poradowscy, którzy choć zbiedniali, używali herbu Korab.

W czasach Powstania Listopadowego wieś liczyła 50 mieszkańców, mieszkających w 13 domach, a właścicielem dóbr Rzeczków był Wiktor Łuszczewski. Zapewne brał udział w powstaniu, albo chociaż wspomagał powstańców, gdyż dobra zostały mu przejściowo odebrane w 1831 r. przez władze carskie. Zapewne odzyskał swoją własność, skoro w połowie XIX w. Łuszczewscy byli właścicielami lasów m. in. w Rzeczkowie, Franklinie i Orlej Górze. Pod koniec tego stulecia folwark liczył ponad 250 ha powierzchni, z czego grunty orne stanowiły 80%. We wsi mieszkało 139 ludzi w 13 drewnianych i 4 murowanych domach. Uprawiali nieco ponad 30 ha ziemi, eksploatowali pokłady torfu. Następnym właścicielem Rzeczkowa został Aleksander Wierzbicki - dziedzic Podsędkowic. Prawdopodobnie to on wybudował murowany dwór, którego część przetrwała do naszych czasów. W czasie I wojny światowej lub tuż po jej zakończeniu połowa dworu spłonęła. Być może to było powodem sprzedaży Rzeczkowa nowym właścicielom. Po Wierzbickim dobra Rzeczków stały się własnością Waldemara Kozłowskiego, ale majątkiem zarządzała rodzina Kacperskich. Kozłowski miał cegielnię, więc może tu jest klucz do całej historii. W 1927 r. do zachowanej części dworu dobudowano drugą połowę, w całkiem innym stylu architektonicznym.

Kacperski specjalizował się w produkcji ziemniaków, tuż przed wojną wybudował krochmalnię.

Po wojnie majątek znacjonalizowano, utworzono Rolniczą Spółdzielnię Produkcyjną, w pałacu urządzono magazyny, dopiero w latach 70-tych całość trochę odremontowano i urządzono biura i mieszkania. Z czasem majątek niszczał i obecnie widok jest naprawdę żałosny.

Dziś jedynie ślady ładnego niegdyś, niewielkiego parku, monumentalny portal i liczne zabudowania gospodarcze oraz stawy świadczą o niegdysiejszej świetności Rzeczkowa.

Dwór jest obecnie w rękach prywatnych, ale nie dzieje się w nim nic.

Szkoda. To piękny obiekt z ciekawą i bogatą historią.

 

 

wtorek, 15 września 2009, bialarawska

Polecane wpisy

  • Kij w mrowisko

    Co kilka lat amerykański pisarz o polsko-żydowskich korzeniach, Jan Tomasz Gross wystawia nasze polskie dobre samopoczucie na ciężką próbę. To właśnie on zburzy

  • Errata

    W bieżącym roku otrzymaliśmy pierwszą w historii książkę traktującą o dziejach naszego miasta. Autor, dr Grzegorz Łysoniewski, wybrał formę cytowania źródeł, do

  • Chodnów - zarys historii

    Zamieszkiwany przez około 300 osób Chodnów jest jedna z największych wsi w gminie Biała Rawska. Pod względem liczby mieszkańców ustępuje jedynie Babskowi, Woli

Komentarze
Gość: anwa, *.dynamic.gprs.plus.pl
2009/09/17 01:23:09
No cóż - czekam na drukowaną wersję bloga, a przynajmniej jego historycznej części. Autorze - częstujesz nas smakowitymi kąskami o przeszłości naszej okolicy, ale co będzie jak serwery padną?
-
Gość: sonko, *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/09/18 00:28:14
byłem dziś zobaczyć ten Rzeczków - fajny obiekt i fajna okolica. Aż szkoda, że nie dzieje się tam nic
-
Gość: , *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/09/18 09:08:00
Mnie zastanawiają tylko te stawy. Ciekawi mnie jaką one funkcje pełniły? Od strony rzeki wyrażnie widać umocnienie - wał który nie przepuszcza wody do zdecydowanie niżej położonej rzeki. Na mapie topograficznej (282.22 Biała Rawska) widać, że wał umacnia jeden ze stawów na całej długości lini brzegowej... Może Wy macie jakieś pomysły?
-
Gość: szuwarek, *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/09/18 21:56:15
stawy, jak to stawy. pewnie były hodowlane. Skoro był tu młyn wodny, to staw jest naturalną konsekwencją. Wał oddziela staw od rzeki i w ten sposób utrzymuje spiętrzenie wody, która najpierw napędzała koło młyńskie, a potem po prostu umożliwiła istnienie stawu. Pewnie w listopadzie lub grudniu, gdy już nie będzie roślin, można będzie tam pospacerować i jeśli był młyn, to znajdzie się jakieś jego ślady (jaz, sztuczne koryto albo podpory koła).
-
Gość: , *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/09/19 18:22:17
Bardziej sie skłaniam do tej hodowli dziwi mnie tylko ze w rzaden sposób stawy nie są połączone z rzeką no ale może kiedyś były. Co do młyna wydaje mi sie, że były one zakładane na rzece a nie obok niej. Wode wtedy spietrzano tworząc naturalnie staw, no może nie zupełnie naturalnie. W Podstętkowicach jeden z brzegów jest umocniony, ale ten od strony dworu jest naturalny.
-
Gość: , *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/09/30 23:53:50
ojej, staw jak staw, a w stawie ryby. Jeden brzeg umocniony, żeby woda nie przeciekała do rzeki. Co w tym sensacyjnego?
-
Gość: , *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/10/01 19:12:30
Sensacyjnego absolutnie nic ale mnie to interesyje - sorry skrzywienie zawodowe
-
Gość: Zedka, *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/10/11 20:27:14
Stawy powstały pewnie po wojnie bo przed ich jeszcze nie bylo:
www.mapywig.org/m/wig100k/P41_S31_MSZCZONOW.jpg
Fajna mapa - zaznaczone są wszystkie folwarki jakie w tych czasach istniały. Po nie których mozna doszukać sie jeszcze ruin np tuniki bynajmniej tak mi sie wydaje ze te chaszcze i pare cegiel to pozostalosci
-
Gość: Kataryna, *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2009/10/12 18:41:50
Droga Zedko, na tej mapie właśnie są umieszczone stawy w Rzeczkowie. Są one znacznie mniejsze od tych bialskich, czy choćby podsędkowickiego, dodatkowo staw bliższy dworowi jest zasłonięty przez literę, ale jest!. Przy dobreej rozdzielczości (albo powiększeniu) widać to. Stawy te widać również na XIX wiecznej mapie Reymana.
Skoro od średniowiecza istniał w Rzeczkowie młyn wodny, to woda musiała być w jakiś sposób spiętrzona, bo Białka to niewielka rzeka. Najlepiej wybrać się na spacer w listopadzie lub grudniu, gdy już nie będzie roślinności, a ziemia będzie zmrożona (oczywiście gdy nie będzie śniegu). Wtedy można dojść prawie wszędzie i zobaczyć najwięcej.
-
Gość: Zedka, *.internetdsl.tpnet.pl
2009/10/13 21:57:07
Ok sorry stawy sa - jeden widziałam drugi obecnie jest znacznie wiekszy dlatego spodziewałam sie czegos dużego. Oba (skoro drugi jest pod 'W') leżą na 'rzeczce' która wpływa do białki. Może na niej był młyn choć nie wiem czy nie jest za mała. Nie znam sie wiec sie nie wypowiadam. Co do mapy z XIX gdzie ją mozna dorwać? Jest gdzies dostepna?
-
Gość: bobik, *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2011/01/24 20:20:54
widzialem rzeczkow, piekny starodrzew, stawy w renowacji, poglebiane, mam nadzieje ze powstanie cudowane miejsce z wyremontowanym dworem,
-
Gość: , *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2011/05/15 21:02:54
Piekny park z duzymi stawami. Bardzo mi sie podoba i mam goraco nadzieje ze nowi własciciele nadadza nowy wizerunek temu miejscu. Zycze im powodzenia w remoncie zabytku. Obecnie dwor jest w oplakanym stanie, zarwana czesc schodow wejsciowych, powybijane okna, przykre.
-
Gość: Krystyna Malik, *.neoplus.adsl.tpnet.pl
2013/11/24 10:10:44
Z okolic Białej (obecnie Rawskiej) pochodziła rodzina mojego ojca. W Rzeczkowie urodziła się (w 1898 r.) jego najstarsza siostra, Katarzyna. Stąd moje zainteresowania - od kilku lat zajmuję się genealogią i szukam wszelkich wiadomości o regionie.
Znalazłam tekst o pałacu w Rzeczkowie. Znajduje się w książce "Po pałacach i dworach Mazowsza. Przewodnik" prof. Tadeusza S. Jaroszewskiego, Wyd. Naukowo-Techniczne, wyd. II, Warszawa 1999, t.I., str. 132.
W Waszym tekście jest napisane, że dwór (pałac) był ukończony i później częściowo spalony. Prof. Jaroszewski pisze tak: "Pałac, wzniesiony około 1927 r. na miejscu i obok pozostałości dawnego dworu, prawdopodobnie z drugiej połowy XIX w., zniszczonego przez pożar. Nieukończony. Dobra na poczatku XX w. stanowiły własność Wiktora Teofila Wierzbickiego, a następnie Kazimierza Zaremby-Celińskiego."
-
2016/08/04 12:02:06
Witam !

W Rzeczkowie ur.się 04.01.1890 Tytus Aleksander Wierzbicki +08.11.1940 Dachau
wł.Podsędkowic
patrz dane o Nim google Tytus Wierzbicki Stanisława Zakrzewska

Pozdrawiam
Mirek K.Paliszewski
-
Gość: Leta, *.nat.umts.dynamic.t-mobile.pl
2016/08/29 11:24:07
Co to znaczy "prywatne ręce"? Czy ktoś odkupił majątek od spółdzielni po to by uprawiać tam rabarbar?